جراحی لاغری علاوه بر تاثیرات مثبت ممکن است عوارضی مانند ریزش مو بعد از جراحی لاغری نیز به همراه داشته باشد. همان طور که کاهش وزن ناگهانی میتواند تغییرات مثبتی در وضعیت سلامت ایجاد کند، ممکن است برخی عوارض موقتی نیز به دنبال داشته باشد. ریزش مو بعد از جراحی لاغری یکی از رایج ترین این عوارض است که بسیاری از بیماران را نگران میکند. این مقاله به بررسی دلایل این اتفاق، شدت آن در انواع جراحیها، و راهکارهای مقابله با آن میپردازد.
تاثیر جراحی لاغری بر رشد موها چگونه است؟
جراحی لاغری اصولا باعث کاهش ناگهانی وزن و تغییرات متابولیکی در بدن میشود. این تغییرات میتوانند بر چرخه رشد مو تاثیر بگذارند. موها در فازهای مختلفی از رشد قرار دارند: آناژن (رشد فعال)، کاتاژن (مرحله انتقالی) و تلوژن (مرحله استراحت و ریزش). استرس فیزیکی ناشی از جراحی، کمبود مواد مغذی، و تغییرات هورمونی میتوانند موجب شوند که تعداد زیادی از فولیکولهای مو وارد فاز تلوژن شوند که در نهایت منجر به ریزش مو میشود.
علت ریزش مو بعد از جراحی لاغری چیست؟
ریزش مو بعد از جراحی لاغری در اثر چند عامل زیر رخ میدهد:
1. کاهش سریع وزن:
وقتی بدن در مدت کوتاهی مقدار زیادی وزن از دست میدهد، وارد وضعیت استرس میشود. این استرس و شوک فیزیولوژیکی میتواند چرخه طبیعی رشد مو و ترشح هورمونها را مختل کرده و باعث ریزش موقت مو شود.
2. کمبود مواد مغذی:
پس از جراحی لاغری، جذب مواد مغذی مانند پروتئین، آهن، روی، بیوتین و ویتامین B12 ممکن است کاهش یابد. این مواد برای رشد سالم مو ضروری هستند.
3. اختلالات هورمونی:
جراحی لاغری میتواند تعادل هورمونی بدن را تغییر دهد. تغییر در سطوح انسولین، لپتین و سایر هورمونها میتواند بر رشد مو تاثیر بگذارد.
4. تلوژن افلوویوم (Telogen Effluvium):
این یک نوع ریزش موی موقتی است که در اثر استرس فیزیکی یا روانی شدید، جراحی یا کمبود تغذیه رخ میدهد و عمدتا ۳ تا ۶ ماه پس از واقعه آغاز میشود.
ریزش مو بعد از جراحی لاغری نشانه چه چیزی است؟
ریزش مو در این شرایط، به صورت کلی، نشانهای از پاسخ بدن به استرس متابولیکی یا کمبود تغذیه است. اگر این وضعیت ادامه دار باشد یا همراه با علائم دیگری مانند ضعف، رنگ پریدگی یا تنگی نفس باشد، میتواند نشانهای از کم خونی یا سوء تغذیه شدید باشد که نیازمند بررسی پزشکی فوری است. اما در اغلب موارد، ریزش مو بعد از جراحی لاغری موقتی است و با بهبود وضعیت تغذیهای و کاهش استرس بدن، موها مجددا رشد خواهند کرد.
بیشتر بدانید: سکسکه بعد از بای پس معده؛ علل، راهکارها و رژیم مناسب
شدت ریزش مو در انواع عملهای لاغری
میزان و شدت ریزش مو بعد از جراحی لاغری بسته به نوع عمل متفاوت است:
1. بای پس معده (Gastric Bypass):
جراحی بای پس معده احتمال بالاتری برای بروز کمبودهای تغذیهای دارد. در نتیجه ریزش مو در این افراد شدیدتر و قابل پیش بینی تر است.
2. اسلیو معده (Sleeve Gastrectomy):
در روش اسلیو معده، بخش بزرگی از معده حذف میشود، اما جذب مواد مغذی کمتر تحت تاثیر قرار میگیرد. بنابراین ریزش مو کمتر است.
3. باندینگ معده (Gastric Banding):
این روش قابل برگشت است و اغلب با کمترین تغییر در جذب مواد غذایی همراه است، لذا احتمال ریزش مو در آن نسبت به روشهای دیگر کمتر است.
راههای جلوگیری از ریزش مو بعد از جراحی لاغری
هرچند نمیتوان به صورت کامل از ریزش مو بعد از جراحی لاغری جلوگیری کرد، اما میتوان با رعایت برخی اصول، شدت آن را کاهش داد:
1. کنترل دارویی:
در صورت کمبودهای شدید و اثبات شده، پزشک ممکن است داروهایی مانند مکملهای آهن، روی، یا حتی داروهای ضد ریزش مانند ماینوکسیدیل را تجویز کند. مصرف این داروها باید حتما تحت نظر پزشک دکتر کیوان صابونی انجام شود.
2. مصرف مواد مغذی:
تغذیه مناسب پس از جراحی لاغری حیاتی است. پروتئین، ویتامینهای گروه B، ویتامین D، آهن، روی و اسیدهای چرب امگا-۳ از جمله مواد ضروری برای رشد مو هستند. منابع خوب پروتئین شامل گوشت کم چرب، تخم مرغ، لبنیات، و حبوبات هستند.
3. وعدههای غذایی منظم:
عدم مصرف وعدههای غذایی منظم باعث کاهش دریافت انرژی و مواد مغذی ضروری میشود. توصیه میشود افراد بعد از جراحی، روزانه ۵ تا ۶ وعده غذایی کوچک و متنوع مصرف کنند.
4. مصرف مکملهای غذایی:
بسیاری از پزشکان توصیه میکنند که بیماران بعد از جراحی لاغری به طور منظم از مکملهایی مانند مولتی ویتامین، آهن، بیوتین و روی استفاده کنند. این مکملها میتوانند به جبران کمبودهای احتمالی کمک کنند.
بیشتر بدانید: علل پا درد بعد از اسلیو معده : بررسی عوارض و درمان آن
5. برنامه ریزی و فعالیت بدنی مداوم:
ورزش منظم نه تنها در حفظ وزن و جلوگیری از استرس موثر است، بلکه باعث افزایش جریان خون به پوست سر و تحریک رشد موها نیز میشود. پیاده روی، یوگا و تمرینات مقاومتی سبک از گزینههای مناسب در مراقبتهای بعد از جراحی لاغری هستند.
سوالات متداول:
آیا ریزش مو بعد از جراحی لاغری طبیعی است؟
بله، ریزش مو بعد از جراحی لاغری یک اتفاق نسبتا شایع و اکثرا موقتی است. بسیاری از افراد بین ۳ تا ۶ ماه پس از عمل دچار ریزش مو میشوند که با بهبود تغذیه و گذشت زمان، متوقف شده و رشد موها به حالت طبیعی بازمیگردد.
آیا ممکن است بعد از جراحی لاغری کچل شویم؟
ریزش مو بعد از جراحی لاغری به اندازهای نیست که منجر به طاسی کامل شود. این نوع ریزش مو غالبا پراکنده و در اثر ورود موها به فاز استراحت است. در صورتی که کمبودهای تغذیهای جبران شوند و فرد تحت نظر پزشک باشد، رشد موها به حالت عادی برمیگردد.
ریزش مو بعد از جراحی لاغری چقدر طول میکشد؟
ریزش مو عمدتا از ماه سوم بعد از جراحی آغاز میشود و ممکن است تا ۶ ماه ادامه پیدا کند. در اکثر افراد، این روند پس از ماه ششم متوقف شده و رشد موها مجددا آغاز میشود. با این حال، بسته به وضعیت تغذیهای و واکنش بدن، این بازه زمانی ممکن است کمی کوتاه تر یا طولانی تر باشد. پیگیری وضعیت بدن و مصرف مکملهای توصیه شده میتواند روند بهبود را تسریع کند.
در آخر…
ریزش مو بعد از جراحی لاغری پدیدهای رایج و اغلب غیر دائمی است که بیشتر ناشی از تغییرات تغذیهای، کاهش وزن سریع و استرس فیزیولوژیکی بدن است. با رعایت اصول تغذیهای مناسب، مصرف مکملها، داشتن سبک زندگی فعال و پیروی از دستورات پزشکی میتوان این عارضه را مدیریت کرد. اطلاع رسانی درست و حمایت از بیماران در این دوره، کمک بزرگی به بهبود کیفیت زندگی آنها خواهد بود.